Bakanlık ‘Sakın yemeyin’ dedi! Bir lokması bile yetiyor: Zehirli mantar türleri nelerdir?

YANLIŞ İNANÇLAR HAYATINIZA MAL OLABİLİR

Bakanlık, mantar toplama ve tüketimi konusunda toplumda yerleşmiş olan ve büyük tehlike arz eden üç temel yanlış inanışa dikkat çekerek bunların kesinlikle dikkate alınmaması gerektiğini vurguladı:

“Yıllardır aynı mantarı topluyoruz, bize bir şey olmadı.” Bir mantarın geçmişte zehirlememiş olması, gelecekte zehirli olmayacağı anlamına gelmez. Ayrıca zehirli ve zehirsiz türler birbirine çok benzeyebilir.

“Yeterince pişirilirse zehri gider.” Mantar zehirlerinin büyük bir kısmı pişirme, haşlama veya kurutma gibi işlemlerle yok olmaz. Zehirli mantarlar, ne kadar pişirilirse pişirilsin toksik etkisini korur.

“Hayvanlar yiyorsa zehirli değildir.” Hayvanların yiyebildiği bazı mantar türleri insanlar için ölümcül derecede zehirli olabilir. Bu durum, bir mantarın zehirsiz olduğunu gösteren bilimsel bir ölçüt değildir. Bakanlık ayrıca, son derece kritik bir uyarıda bulunarak, “Tek bir zehirli mantar, bir sepet dolusu mantarı zehirleyebilir,” ifadesiyle toplama sırasında zehirli bir türün diğer mantarları da kontamine edebileceği tehlikesine işaret etti.

ÜLKEMİZDE YAYGIN GÖRÜLEN 5 ZEHİRLİ MANTAR TÜRÜ

Tarım ve Orman Bakanlığı, Türkiye’de yaygın olarak görülen ve hayati tehlike taşıyan başlıca zehirli mantar türlerini ve ayırt edici özelliklerini paylaştı.

Köygöçüren (Amanita phalloides): Zehirli mantarların en tehlikelilerinden biridir. Şapkası zeytin yeşili, kahverengi veya sarımsı olabilir. Ayırt edici özellikleri beyaz, serbest duran lamelleri (yaprakçıklar) ve şapka altında zarımsı bir halkasının bulunmasıdır.

 

AGULU YALANCI GELİN MANTARI

Paxillus involutus olarak da bilinen mantar kahverengi-sarımsı renklerdedir. Şapkasının kenarları içe kıvrıktır. Altındaki lameller dokunulduğunda kahverengiye döner.

ŞEYTAN MANTARI

Bir diğer adı Boletus satanas olan Büyük boyutlu bir mantardır. Şapkası gri veya beyazımsıdır. Gövdesi ve şapkasının alt kısmı kırmızımsı tonlardadır. Kesildiğinde veya hasar gördüğünde rengi hızla maviye döner.

 

SİNEK MANTARI

Amanita muscaria olarak da bilinen mantarda canlı kırmızı şapkası üzerinde belirgin beyaz benekler bulunur. Görünüşü nedeniyle en kolay tanınan mantarlardandır ancak kesinlikle tüketilmemelidir.

 

PANTER MANTARI

Amanita pantherina da denilen mantarın şapkası kahverengi tonlardadır ve üzerinde beyaz benekler bulunur. Görünüşü Sinek Mantarı’na benzese de renginin kahverengi olmasıyla ondan ayrılır.

 

ZEHİRLENME SÜPHESİNDE NE YAPILMALI?

Bakanlık, mantar yedikten sonra zehirlenme belirtisi (bulantı, kusma, ishal, karın ağrısı, baş dönmesi vb.) gösteren kişilerin vakit kaybetmeden harekete geçmesi gerektiğini belirterek adım adım yapılması gerekenleri sıraladı. Derhal 112 Acil Yardım hattını arayın. En yakın sağlık kuruluşuna başvurun. Yediğiniz mantardan kalan örnek varsa, teşhis ve tedavi sürecine yardımcı olması için onu da sağlık kuruluşuna götürün.

 

KÜLTÜR MANTARI GÜVENLİ SEÇİM

Tarım ve Orman Bakanlığı, doğadan toplanan mantarlar yerine kültür mantarlarının güvenle tüketilebileceğini belirterek, zehirlenme vakalarının önüne geçilmesi için halkın sadece uzmanlarca tanımlanmış veya kültürü yapılmış mantarları tüketmesi gerektiğini bir kez daha hatırlattı.