​DİLDEKİ KELİMEDEN KALPTEKİ HAKİKATE: MÜSLÜMAN MIYIZ, YOKSA SADECE TESLİM Mİ OLDUK?

​DİLDEKİ KELİMEDEN KALPTEKİ HAKİKATE:

MÜSLÜMAN MIYIZ, YOKSA SADECE TESLİM Mİ OLDUK?

​Manevi Hayat Muhasebesi 

​“Müslüman” olmak, dil ile Lâ ilâhe illallâh demekle başlar; fakat hakiki “mü’min” olmak, o yüce şehadeti kalbin derinliklerine nakşedip hayatın her safhasına aksettirmekle tamamlanır. Günümüz dünyasında kaçımız nefsine dur diyebiliyor, kaçımız dinin emrettiği nezaket, merhamet ve incelikle hayatını şekillendiriyor?
​Sözlük anlamıyla İslam, teslim olmak, huzura ermek ve selamete kavuşmaktır. Dini ıstılahta ise; inancı sağlam bir şekilde kalbe yerleştirmek ve Hz. Muhammed Mustafa’ya (sallallâhu aleyhi ve sellem) vahyedilen ilahi nizam üzere yaşamaktır. Diliyle Kelime-i Şehadet getirip İslam’ın görünür şartlarını kabul eden kimseye zahiren Müslüman denir.

​Peki, sırf dille lafzen ifade edilen Kelime-i Şehadet insanın hakiki manada kurtuluşu için yeterli midir?
​Dildeki Kelime ile Kalpteki İmanın Farkı

​Tarih-i İslam’da yaşanan şu hikmetli hadise, iman ile teslimiyet arasındaki o ince ve keskin çizgiyi en berrak haliyle ortaya koymaktadır:
​

Beni Esed ibn-i Huzeyme kabilesi, şiddetli bir kıtlık senesinde Medine-i Münevvere’ye geldiler. Baktılar ki “İki şehadet kelimesini” söyleyen herkes, Hz. Peygamber’e (asm) gelen sosyal yardımlardan ve ganimetten karşılıksız faydalanıyor. Onlar da hemen Kelime-i Şehadet getirerek: “Biz falancalar gibi sana savaş açmadık. Ailemizle birlikte geldik ve teslim olduk” dediler ve pay istediler.

​Zahirde Müslüman sayılıyorlardı; zira dilleriyle şehadet getirmişlerdi. Fakat hallerinden, bu beyanın samimi bir imandan ziyade dünyevi bir menfaat için yapıldığı seziliyordu. İnsanların kalbini yarıp bakmak mümkün değildi, hüsn-i zan esastı. Gerçek hali ise ancak âlemlerin Rabbi biliyordu. İşte bu esnada ilahi vahiy nazil oldu ve tabloyu netleştirdi:

​“Bedevîler ‘İman ettik’ dediler. De ki: Siz henüz iman etmediniz; ancak ‘Teslim olduk’ deyin. Çünkü iman henüz kalplerinize yerleşmedi. Eğer Allah’a ve Resulüne itaat ederseniz, O sizin amellerinizden hiçbir şeyi boşa çıkarmaz…” (el-Hucurât, 14)

​İnsanların İç Dünyası Allah’a Bırakılır
​

Bu ayet-i kerime bize ölçüyü vermektedir: Zahirde Kelime-i Şehadet getiren kimse İslam hukukuna göre Müslüman kabul edilir. Cuma ve cenaze namazı kılınır, Müslüman mezarlığına gömülür, canı ve malı mukaddes sayılır.
​

Nitekim Hz. Halid bin Velid (ra) bir gazvede yere düşürdüğü düşman askerinin tam kılıç kalktığında Kelime-i Şehadet getirmesini “korkudan” diyerek yok sayıp onu öldürdüğünde, Resûlullah Efendimiz (asm) son derece celallenmiş ve defalarca şöyle haykırmıştır:

​“Kalbini yarıp da baktın mı? Kalbini yarıp da baktın mı? Kalbini yarıp da baktın mı?”
​Hz. Halid bu ikaz karşısında o kadar ezilmiştir ki, “Keşke daha önce değil de bugün Müslüman olsaydım” temennisinde bulunmuştur. Bu ilahi ve nebevi prensip uyarınca, insanların iç dünyasını yargılamak bize düşmez; fakat kişinin kendi öz nefsini hesaba çekmesi en büyük vazifesidir.
​Hakiki Bir Müslüman Nasıl Olmalıdır?
​

Kelime-i Şehadet ile İslam kapısından giren bir mü’min, nefsini terbiye ederek ahlakını Peygamber Efendimiz’in (asm) yüce ahlakına benzetmekle mükelleftir. Hakiki bir mü’minin hayatında bulunması gereken temel vasıfları şöyle sıralayabiliriz:

​İbadetlerde Ruhaniyet ve Cemaat Şuuru: İbadet sırf bedeni bir hareket değil, kalp ve beden ahengidir. Namazlar cemaatle kılınmalı, cami ve cemaat ruhu diri tutulmalıdır. Efendimiz (asm) cemaate gelemeyenleri arar, hasta mı yoksa bir darlıkta mı olduğunu sorardı.
​

Muamelatta Zarafet ve İnce Düşünce: Müslüman, davranışlarında kaba ve kırıcı olamaz. Resûlullah Efendimiz (asm) kıble duvarında bir tükürük gördüğünde siması değişecek kadar hassastı. Osmanlı’daki büyüklerimiz de sadaka veya zekat verirken muhatabını incitmemek için zarfın üzerine “Kabul buyurduğunuz için teşekkür ederiz” yazarlardı.

​Yüksek Ahlak ve Bütün Mahlukata Merhamet: Ahlakta nezaket, merhamet ve şefkat şarttır. Efendimiz (asm); “Bir hınzıra (domuza) bile haksız yere eza etmeniz helal değildir” buyurmuştur. Yılan ve akrep gibi zararlı hayvanların öldürülmesinde dahi ıstırap çektirilmemesini emretmiştir. Bedir Savaşı’ndan bir gün önce düşman askerine kuyudan su verilmesini emretmiş, esirleri Medine’ye götürürken deveden inip esirleri bindirmiştir.
​Gönül Letafeti ve İnce İdrak: Mü’minin gönlü bir dergah gibi geniş olmalıdır. Tarlasını yakıp içindeki binlerce karıncayı katleden bir insan nasıl ibadetinden huzur bekleyebilir? Ya da anne karnındaki masum cana kıyan modern çağın kürtaj cinayetleri… Bütün bunlar kalbi hantallığın tezahürüdür. Efendimiz (asm) deve üzerinde durup sohbet edenleri “Hayvanlara eziyet etmeyin, inip konuşun” diye uyarmış; yavrusunu emziren bir köpeği rahatsız etmemek için ordunun yolunu değiştirmiştir.
​

Güzel Huyların Simaya Yansıması: Gönüldeki nur simaya aksetmelidir. Ayet-i kerimede “Onların nişanları yüzlerindeki secde izidir” (el-Fetih, 29) buyrulur. Yahudi alimi Abdullah bin Selam, Efendimiz’in mübarek yüzünü ilk gördüğünde “Bu yüz yalan söylemez!” diyerek iman etmiştir.
​

Lisanın Güzelliği ve Üslup Tatlılığı: Konuşma adabı Kur’an-ı Kerim’de tarif edilmiştir: Kevlen kerîmâ (şerefli söz), Kevlen ma’rûfâ (güzel söz), Kevlen leyyinâ (yumuşak söz), Kevlen meysûrâ (gönül alıcı söz). Cenab-ı Hak, Hz. Musa’yı Firavun gibi bir zalime gönderirken bile yumuşak bir üslupla konuşmasını emretmiştir.
​

İnce Duygular ve Yetim Hakları: Mü’min; yetimlerin, garip ve kimsesizlerin hamisi olacaktır. Kendi doyup komşusu açken rahat edemeyen bir vicdan taşıyacaktır.

​Nazarlarda Hikmet ve İbret: Baktığı her şeyde Sanat-ı İlahiye’yi görecek, hikmet arayacaktır. İnsanların simasından dertlerini anlayabilecek bir feraset geliştirecektir.
​

Nefsi Kötülüklerden Arındırma (Tezkiye): Kur’an’da “Nefsini arındıran kurtuluşa ermiştir” (eş-Şems, 9) buyrulur. Cahiliyenin vahşi insanlarını zirve bir fazilet medeniyetine dönüştüren sır, nefis tezkiyesidir.
​İlahi Emirlere Tazim ve Takva: Allah Teâlâ’nın emirlerine büyük bir hassasiyet göstermek, kul hakkından titremek, gıybet ve dedikodudan uzak durmak, kibir ve gururu kalpten söküp atmak şarttır. Kibir cehennem kökenlidir; kökü cehennemde olan bir anlayışla cennete girilemez.

​Allah Teâlâ’nın Salih Kullarının 4 Vasıfı
​

Hz. Ebû Bekir (radıyallâhu anh) salih kulun portresini şu dört esasla çizer:

​Tevbe eden birini gördüğünde sevinç duymak: Kardeşinin kurtuluşuna gönülden sevinmek.
​Günahkarların affı için dua etmek: Dâvud-i Tâî Hazretleri’nin naklettiğine göre, günde en az on defa “Allah’ım Ümmet-i Muhammed’i ıslah eyle, darlıklarını gider ve merhamet eyle” diye tazarruda bulunmak.
​Din kardeşine gıyabında dua etmek: Özellikle bugün mazlum olan kardeşlerini dualarında unutmamak.
​Kendi muhtaç iken bile daha muhtaç olana yardım etmek: Diğergamlık ve cömertlik ruhunu yaşatmak.

​Gerçek Mü’minin Hayatındaki 6 Endişe

​Hz. Osman (radıyallâhu anh) hakiki bir mü’minin taşıdığı altı korkuyu şöyle hülasa eder:
​Son Nefeste İmansız Gitme Korkusu: Her an mayın tarlasında yürür gibi haramlardan sakınmak.
​Rüsvay Olacak Amellerin Yazılması Korkusu: Kıyamet günü amellerin ortaya dökülmesinden çekinmek.
​Amellerin Şeytan Tarafından Boşa Çıkarılması: Riyakarlık ve ucub ile amelleri heba etmemek.
​Azrail’e Gaflet Anında Yakalanma Korkusu: Kişi nasıl yaşarsa öyle ölür, nasıl ölürse öyle haşrolunur.
​Dünyaya Mağrur Olup Ahiretten Gafil Kalma: Dünyanın aldatıcı metaına kanmamak.
​Çoluk-Çocuğun Derdiyle Allah’ın Zikrinden Uzaklaşma: Evlat ve malın birer imtihan vesilesi olduğunu unutmamak.

​Zamanın Zorluğunda “Kardeşler” Arasında Olabilmek

​Peygamber Efendimiz (asm) bir gün ashabına, “Kardeşlerimi özledim!” buyurdu. Ashab-ı kiram, “Biz Senin kardeşlerin değil miyiz ya Resûlallah?” diye sorunca; “Sizler benim ashabımsınız. Kardeşlerim beni görmeden iman edenlerdir. Ben onları Havz kenarında bekleyeceğim…” buyurarak ahir zaman mü’minlerine muazzam bir müjde vermiştir.
​

Bugün televizyonun menfi yayınları, internetin karanlık sokakları, modalar ve seküler dünyanın baskıları kalpleri dünyevileştirmekte ve öldürmektedir. İşte böyle zor bir zamanda nefsine uymayıp, Sünnet-i Seniyye’ye sarılan ve kalbini Allah’ın emrettiği incelikle tezyin eden kul, ilahi müjdeye mazhar olacaktır.

​Sonuç ve Öz Muhasebe

​Şimdi kendimize dönüp sorma zamanı: Kaçımız günlük hayatımızda kendimize çeki düzen veriyoruz? Kaçımız nefsimizin hevasına uymayı terk edip İslam’ın emrettiği zarafet, merhamet ve takva üzere yaşıyoruz?
​Unutmayalım ki Kelime-i Şehadet bir kapıdır; o kapıdan içeri girip kul olmak, kalbi ilahi tecellilere hazır hale getirmek ve Resûlullah Efendimiz’in (asm) ahlakıyla ahlaklanmakla mümkündür. “Kişi sevdiğiyle beraberdir.” Rabbim cümlemizi O’nun haliyle hallenenlerden eylesin.

*******************************